Сақ-сармат дәуірі

Б.з.д. I мыңжылдықта Евразия даласында өмір сүрген сақтар мен сарматтар – қазақ даласының ежелгі тарихында ерекше орын алатын көшпелі тайпалар. Олардың мәдениеті, әскери өнері және тұрмыс-тіршілігі кейінгі түркі халықтарының қалыптасуына зор ықпал етті.

Сақтар мен сарматтар «аң стилі» өнерімен, темірді өңдеу ісімен және әскери жауынгерлігімен әйгілі болды. Олар жылқыны қолға үйретіп, соғыс арбаларын және қару-жарақтың дамыған түрлерін қолданған. Бұл тайпалар еркіндікке құштар, жауынгер халық ретінде тарихта қалды.

Сақ-сармат дәуірінің ерекшеліктері:

• «Алтын адам» – сақ мәдениетінің ең көрнекті археологиялық табысы.
• Аң стилі өнері – зергерлік бұйымдар мен қару-жарақтарда аң бейнелерін қолдану дәстүрі.
• Әйел патшалар – Томирис сияқты билеуші ханшайымдар тарихта ерекше орын алды.
• Әскери жүйе – атты әскердің басты рөлі, садақ пен қылыш қолдану шеберлігі.
• Сармат мәдениеті – Каспий теңізінің маңын мекендеген сармат тайпаларының өзіндік дәстүрлері.

Сақ-сармат дәуірі – қазақ халқының тарихи бастауларының бірі. Бұл кезеңде қалыптасқан мәдени мұралар, ерлік дәстүрі және рухани құндылықтар бүгінгі ұрпаққа дейін жетіп, ұлттық тарихымыздың алтын қазынасына айналды.